تغییر رویکرد بازرسی کالا در ایران؛ حرکت به سمت نظارت هوشمند و مبتنی بر ریسک

13 بار دیده شده

معاون ارزیابی انطباق صنایع فلزی، خدمات و انرژی سازمان ملی استاندارد ایران از حرکت نظام ارزیابی انطباق کشور به سمت مقررات فنی هوشمند مبتنی بر ریسک خبر داد. این رویکرد با هدف متناسب‌سازی فرآیندهای نظارتی با میزان خطر محصولات و افزایش اثربخشی بازرسی‌ها مطرح شده است.

حرکت از نظارت یکسان به ارزیابی مبتنی بر ریسک

بر اساس گزارش منتشرشده در ۱۰ آبان ۱۴۰۵، محمودرضا طاهری در مراسم گرامیداشت روز جهانی استاندارد در استان مرکزی، بر ضرورت تحول در زیرساخت‌های کیفیت و شیوه‌های نظارت بر محصولات تأکید کرد.

در رویکرد مبتنی بر ریسک، نوع و شدت کنترل‌ها با توجه به ویژگی‌های محصول، پیامدهای احتمالی عدم انطباق و الزامات قانونی تعیین می‌شود.

این روش می‌تواند به استفاده هدفمندتر از منابع نظارتی و تمرکز بیشتر بر کالاهایی که خطرات بالاتری برای سلامت، ایمنی یا سایر منافع عمومی دارند، کمک کند.

اهمیت بازرسی تخصصی در نظام جدید ارزیابی انطباق

بازرسی کالا یکی از ابزارهای مهم برای بررسی مشخصات فنی، وضعیت کمی و کیفی و میزان انطباق محصولات با الزامات تعیین‌شده است.

در یک نظام نظارتی مبتنی بر ریسک، برنامه‌ریزی بازرسی می‌تواند بر اساس ماهیت کالا، سوابق کیفیت، شرایط تولید و حساسیت کاربرد محصول انجام شود.

برای مثال، تجهیزات صنعتی حساس ممکن است به بررسی‌های فنی متفاوتی نسبت به کالاهای مصرفی کم‌خطر نیاز داشته باشند.

البته انتخاب روش بازرسی باید مطابق مقررات مربوط، معیارهای فنی و دامنه توافق‌شده انجام شود.

نقش شرکت‌های بازرسی مستقل

شرکت‌های بازرسی مستقل می‌توانند با انجام ارزیابی‌های فنی، کنترل کمی و کیفی و ثبت مستندات، اطلاعات موردنیاز خریداران، تولیدکنندگان و سایر ذی‌نفعان را فراهم کنند.

گزارش‌های بازرسی، در محدوده اعتبار و دامنه خدمات خود، می‌توانند به شناسایی مغایرت‌های احتمالی و تصمیم‌گیری درباره وضعیت کالا کمک کنند.

در این میان، صلاحیت فنی بازرسان، بی‌طرفی، روش‌های اجرایی مشخص و قابلیت ردیابی نتایج از عوامل مهم در کیفیت خدمات بازرسی هستند.

ارتباط بازرسی و آزمون‌های آزمایشگاهی

در برخی محموله‌ها، بازرسی ظاهری یا بررسی مدارک برای ارزیابی تمام ویژگی‌های موردنظر کافی نیست.

در چنین مواردی، نمونه‌برداری و انجام آزمون‌های آزمایشگاهی متناسب با نوع کالا می‌تواند اطلاعات تکمیلی درباره ویژگی‌های شیمیایی، فیزیکی، مکانیکی یا میکروبی فراهم کند.

ترکیب بازرسی تخصصی و آزمون‌های موردنیاز می‌تواند به ارزیابی مستندتر محصولات کمک کند، بدون آنکه جایگزین الزامات قانونی دستگاه‌های مسئول شود.

خدمات تخصصی بازرسی شرکت IGI

شرکت بین‌المللی بازرسی کالای تجاری (IGI) خدمات تخصصی بازرسی، کنترل کمی و کیفی کالا، نمونه‌برداری و آزمون‌های آزمایشگاهی را در حوزه‌های مختلف صنعتی و تجاری ارائه می‌دهد.

این خدمات شامل حوزه‌هایی مانند محصولات کشاورزی و مواد غذایی، نفت، گاز و پتروشیمی، معادن و فلزات، کالاهای صنعتی و مصرفی و بازرسی دریایی است.

برای آشنایی بیشتر با خدمات شرکت می‌توانید به صفحات زیر مراجعه کنید:

جمع‌بندی

حرکت به سمت مقررات فنی هوشمند و ارزیابی انطباق مبتنی بر ریسک می‌تواند زمینه استفاده مؤثرتر از ظرفیت‌های بازرسی و آزمایشگاهی کشور را فراهم کند.

با این حال، تحقق این اهداف به تدوین ضوابط اجرایی روشن، حفظ صلاحیت فنی نهادهای ارزیابی و رعایت الزامات ایمنی و کیفیت محصولات وابسته است.

منبع: پایگاه خبری کلمه‌نیوز، ۱۰ آبان ۱۴۰۵